Burun Tıkanıklığı? Nedenleri Enfoksiyonları ve Alerji

0

Burun Tikanikligi‘,’ burun vasıtasıyla ciğerlerimize çektiğimiz temiz havanın nefes alımına bağlı olarak zorluk çekmesiyle oluşan rahat nefes alamama durumudur. Bazilari için bu çok önemli olmasa bile kimileri bu sikayetlerden dolayi çok zorluk çeker. ‘,’

Doktorlar burun tikaniklarinin nedenlerini dört bölümde inceler ve bunlar arasinda bazen benzer noktalarda olabilmektedir. Özellikle sikayetlerine birden fazla seyin neden oldugu hastalarda bu ortak noktalar artmaktadir.

Burun Tıkanıklığının Yapısal Nedenleri:

Bu sinif içinde burnun ve ince bir kikirdaktan olusan ve burnu iki ayri bölüme ayiran burun septumunun bozukluklari incelenir. Bu bozukluklar genellikle insanin hayatinda geçirdigi herhangi bir kaza sonucu olusmaktadir. Kaza çocukluk çaginda olmus olabilecegi gibi unutulmus bile olabilir. Yeni dogan bebeklerin yüzde yedisinde dogum esnasinda burun zedelenmesi olabilmektedir. Su bir gerçektir ki insan, hayati boyunca en az bir kere burnunu bir yere çarpar. Bu nedenlerden dolayi burun deformiteleri ve septum deviasyonlari çok sik görülen nedenlerdir. Eger bunlar soluk almayi güçlestirirse cerrahi olarak düzeltilebilir.

Çocuklarda en sik rastlanan burun tikanikligi nedeni geniz etinin büyümesidir. Bu bademcige benzeyen ve damagin gerisinde burnun arkasinda yer alan bir dokudur. Bu problemi olan çocuklar geceleri sesli nefes alirlar, hatta horlarlar. Bunun yani sira bu çocuklar sürekli olarak agizlarindan nefes alirlar, yüzlerinde bir mutsuzluk ifadesi vardir. Hatta dislerinde de bozukluklar söz konusu olabilir. Geniz etini almaya yönelik cerrahi girisimler önerilebilir.

Bu kategori içinde yer alan baska nedenler arasinda burun tümörleri ve yabanci cisimler de vardir. Çocuklar küçük parçaciklari burunlarina sokma egilimindedir. Bunlar dügme, çengelli igne, oyuncak parçalari, bezelye ve nohut olabilir. Tek tarafli kötü kokulu akinti hissettiginizde dikkatli olun. Çünkü bu yabanci cisim tarafindan tikali bir burnun uyarisi olabilir. Bu durumda muhakkak bir doktora basvurulmalidir.

Enfeksıyonları :

Normal bir insan yilda ortalama bir iki kez soguk alginligi geçirebilir. Bu gençlerde daha fazla, bagisiklik sistemi gelismis yasli kisilerde ise daha azdir. Soguk alginligi virüsler tarafindan olusturulan bir hastaliktir. Bazi virüsler hava yoluyla geçerken çogunlukla el burun yoluyla bulasir. Virüs bir kere buruna yerlesince vücutta bulunan histamin adinda bir kimyasal maddenin salgilanmasina neden olur. Bu madde sonucunda buruna giden kan miktarinda belirgin bir artis gözlenir. Sonuç olarak burun zarlari siser. Diger taraftan burun zarlarindan sivi salgilanmasi da artar. Antihistaminikler ve dekonjestanlar bu sikayetlerin azaltilmasi için kullanilabilir. Fakat soguk alginligi zaman içinde kendi kendine geçer.

Virüs enfeksiyonlari sirasinda burnun ve sinüslerin bakteri enfeksiyonlarina olan direnci azalir. Bu da soguk alginligi sirasinda neden siklikla burun ve sinüs enfeksiyonu görüldügünü açiklar. Burun akintisi berrak görünümünden sari veya yesile dönerse bu bakteriyel enfeksiyonu gösterir ve muhakkak doktora basvurulmalidir.

Ani sinüs enfeksiyonlarinda burunda tikaniklik, Koyu bir akinti, hangi sinüsün etkilendigine bagli olarak yanaklarda ve üst dislerde, gözler arasinda ve gerisinde veya üzerinde agri ve hassasiyet bulunur.

Kronik sinüs enfeksiyonlari agri yapabilirde yapmayabilir de. Fakat burun tikanikligi ve burun akintisi sürekli vardir. Bazi hastalarda sinüslerden polip denilen yapilar gelisir. Hastalik asagi hava yollarina da yayilarak kronik öksürük, bronsit ve astima neden olabilir. Akut sinüzit genellikle antibiyotik tedavisine cevap verir, kronik sinüzit için ise genellikle cerrahi tedavi önerilir.

Allerji

Saman nezlesi allerjik rinite verilen isimdir. Allerji ; yabanci bir cisim, polen, ev tozu akari, hayvan atiklari veya ev tozundaki bazi parçaciklara karsi olusan asiri enflamasyon yanitidir. Bazen besinler de rol oynamaktadir. Polenler ilkbaharda veya sonbahar da sorun yaratirlar. Bunun yaninda ev tozu bütün bir yil boyunca rahatsiz edebilir. Bunun ideal tedavisi sikayetlere neden olan seylerden uzak durmaktir. Ancak çogu zaman bu pratik degildir. Allerjik hastalarda, soguk alginliginda oldugu gibi, vücutta histamin salgilanmasina neden olan parçaciklar sonucunca burun tikanikligi ve akintisi olusur. Antihistaminik ilaçlar histaminin etkisini önleyerek sikayetleri ortadan kaldirilabilir. Dekonjestanlar genislemis kan damarlarni büzerek burnun açilmasini saglarlar. Antihistaminiklerin büyük çogunlugu uykuya meyli artirirken dekonjestanlar tam bunun aksi olarak uyarici etki gösterir. Bu nedenle bu ilaçlari bir arada kullanmak en dogru seçim olacaktir.

Uyarı

Antihistaminik kullanirken uykuya meyili olanlarin otomobil kullanmalari veya tehlikeli islerde çalismalari çok sakincalidir. Dekonjestanlar kalp hizini ve kan basincini artirdiklari için yüksek tansiyonu, kalbin ritim bozuklugu, glokomu ve idrara çikmada zorlugu olan hastalarda kullanilmamalidir. Hamileler alacaklari herhangi bir ilaç için mutlaka doktorlarina basvurmalidirlar.
Kortikosteroidler (Kortizon) birçok allerjik hastada belirgin bir sekilde etkindir ancak bilinen yan etkilerinden dolayi muhakkak doktor kontrolunda kullanilmalidir. Bunun yaninda bu ilaçlar burun spreyi olarak kullanildiklarinda da etkilidirler ve bu kullanim sekli daha güvenlidir.

Allerji igneleri en spesifik tedavi yöntemidir ve yüksek düzeyde basariya sahiptir. Bazan hastanin hangi maddelere karli allerjik olusunu anlamak için kan ve deri testleri yapilir. Doktor tedavinin baslangiç semasini belirleyecektir. Bunlar genelde enjeksiyonlar seklinde olacaktir.

Bu tedavi insandaki antikorlari bloke ederek allerjik reaksiyonun önlenmesi yoluyla etki gösterir. Birçok hasta ilaçlarin yan etkilerinden dolayi enjeksiyonu tercih eder.

Allerjisi olan hastalarin sinüs enfeksiyonu olma egilimleri daha da artmisdir.

Vazomotor Rınıt

Rinit burunun ve burun zarlarinin enflamasyonu demektir. Vazomotor kan damarlari ile ilgili demektir. Burun zarlari çok miktarda genisleme ve daralma yetenegine sahip atar damar, toplar damar ve kilcal damarlara sahiptir. Normalde bu damarlarin yarisi açik yarisi kapalidir. Fakat kisi agir egzersiz yapiyorsa uyarici etkili hormonlarin (adrenalin) salgilanmasi artar. Adrenalin damarlarin büzülmesine neden olur. Bunun sonucunda zarlar büzülür, hava yolu açilir ve kisi daha rahat nefes alir.

Bunun tam tersi allerjik atakta veya kisi soguga maruz kalinca gelisir. Kan damarlari genisler ve burun tikanir. Allerji ve enfeksiyonlara ek olarak bazi baska nedenler de burun damarlarinin genislemesine sebep olarak vazomotor rinite yol açar. Bunlar arasinda stres, tiroid foksiyonlarinda yetersizlik, hamilelik, bazi tansiyon ilaçlari, dogum kontrol haplari ve dekonjestan ilaçlarin asiri veya uzun kullanilmasi sayilabilir.

Bütün bu nedenlerin baslangicinda burun tikanikligi geçici ve geri dönebilir niteliktedir. Yani neden ortadan kaldirilirsa hastalik düzelecektir. Bunun yaninda eger yeterince uzun sürerse bu sefer de kan damarlari elastikiyetini kaybedecek ve olay geri dönülmez bir duruma dönüsür. Varislesmis damarlara benzerler. Hasta sirt üstü yattiginda veya bir tarafina döndügünde asagi kisimlari kanla dolar.

Share.

About Author

Leave A Reply